Horreus de Haas foto Jorrit BrenninkmeijerBron: It Fryske Gea | Fotocredits: Het Fotogenieke Geluid/Jorrit Brenninkmeijer | In september 1944 kan Roelof Horreüs de Haas zijn vak als biologieleraar niet meer uitoefenen. De Duitse bezetter heeft het Zwolse gymnasium waar hij werkt, gevorderd.

Bang om opgepakt te worden voor de ‘Arbeitseinsatz’, vlucht Roelof op de fiets naar Friesland, zijn geboortegrond. Hij duikt onder op boerderij Heach Hiem in Goëngahuizen. Zijn twee zoons Gerard (12) en Hans (9) zijn al vooruitgestuurd. Moeder Gerdine gaat niet mee, zij kiest voor onderdak bij familie in Amsterdam.Bang om opgepakt te worden voor de arbeidseinsatz vlucht Roelof Horreüs de Haas tijdens de Tweede Wereldoorlog terug naar zijn geboortegrond, Friesland. Bij boerderij Heach Hiem krijgt hij onderdak samen met zijn twee zonen, Gerard (12) en Hans (8). Roelof de Haas heeft deze tijd nauwkeurig vastgelegd in aantekeningen maar ook in foto’s.

Roelof was een begenadigd amateurfotograaf en legde de onderduik en het leven op de boerderij uitvoerig in tekst en beeld vast. Na zijn dood hebben zijn kinderen het boek ‘Onderduiker in het hart van Friesland’ in eigen beheer uitgegeven. Op basis van dit boek, de herinneringen van betrokkenen, en het nog aanwezige beeldmateriaal heeft Jorrit Brenninkmeijer - documentairemaker/audiomaker - samen met It Fryske Gea een buitententoonstelling ontwikkeld in het natuurgebied tegenover de boerderij. Zoon Hans, nu 85 jaar oud en woonachtig in Zwolle, vertelt verschillende verhalen over die tijd. De verhalen zijn via een gratis app bij de foto’s te beluisteren. De tentoonstelling loopt nog tot eind januari 2022.

It Fryske Gea kende het verhaal van Roelof Horreüs de Haas en heeft in het kader van 75-jaar Vrijheid (’20) een kijk- en luisterroute ontwikkeld. ‘We hebben een selectie gemaakt uit de prachtige collectie zwart/wit foto’s van De Haas voor dit tijdelijke buitenmuseum’, zegt Stefien Smeding van It Fryske Gea. ‘Samen met de geluidsfragmenten van zoon Hans de Haas is het een indrukwekkend geheel geworden.

Meer over het verhaal op It Fryske Gea.

Meer informatie over de kijk- en luisterroute.

Over de foto
Fotocredits: Het Fotogenieke Geluid/Jorrit Brenninkmeijer.
Bovenstaande foto is een foto van de expositie. Op de grote z/w-foto in het land is te zien hoe een oude roeiboot wordt omgebouwd tot onderduikplek. Aan het eind van de onderduikperiode op de boerderij voelde vader Roelof Horreüs de Haas zich s‘ nachts niet helemaal veilig meer. Daarom sliep hij samen met een andere onderduiker in deze boot die ze in een naburige moerassig poeltje hadden afgemeerd in het riet. In een audioverhaal vertelt Hans over de omstandigheden in de boot en dat het een keer bijna mis ging...